08-04-2011   GPW/Krzysztof Mejszutowicz

Greckie litery w handlu opcjami

Na wartość opcji giełdowej w danym momencie wpływ wywierają trzy czynniki: wartość instrumentu bazowego, zmienność tej wartości oraz czas, pozostający do wykonania opcji. Istnieje możliwość ścisłego ujęcia tych parametrów dzięki wskaźnikom, oznaczanym greckimi literami delta (∆), theta (θ) i kappa (κ).

Greckie wskaźniki odpowiadają one na pytanie, o ile zmieni się kurs opcji w wyniku określonej zmiany wartości poszczególnych czynników wpływających na kurs opcji. Informują o wpływie danego czynnika na kurs opcji przy założeniu braku zmiany pozostałych czynników.W nauce o opcjach wyróżnia się trzy tzw. greckie litery.

  • Delta (∆) – miara wpływu zmiany wartości instrumentu bazowego na kurs opcji,theta
  • (θ) – miara wpływu czasu pozostałego do terminu wygaśnięcia na kurs opcjikappa
  • (κ) – miara wpływu zmian zmienności instrumentu bazowego na kurs opcji.

Należy pamiętać o tym, że wartości greckich współczynników nie są stałe i zmieniają się w czasie. Współczynniki wyznaczone na daną sesję będą w większości inne na kolejną sesję.

Wartości greckich współczynników można w prosty sposób wyznaczyć z wykorzystaniem arkusza kalkulacyjnego dostępnego na stronach internetowych Giełdy Papierów Wartościowych w Warszawie (www.opcje.gpw.pl). Poniżej zamieszczamy podstawowe informacje o trzech wymienionych greckich współczynnikach. Więcej w literaturze fachowej.

Delta

Współczynnik delta odpowiada na pytanie, o ile zmieni się kurs opcji w wyniku zmiany wartości instrumentu bazowego. Delta przybiera wartości od 0 do 1 dla opcji kupna i od -1 do 0 dla opcji sprzedaży. Aby wyznaczyć, o ile zmieni się kurs opcji w wyniku zmiany wartości instrumentu, należy przemnożyć poziom współczynnika delta przez wartość zmiany instrumentu bazowego.

Przykład

Kalkulacja zmiany kursu opcji w efekcie zmiany wartości instrumentu bazowego z wykorzystaniem współczynnika delta. Dane oraz kalkulacje znajdują się w poniższej tabeli.

 

Delta opcji

Kurs opcji

Kalkulacja zmiana kursu opcji w efekcie wzrostu wartości indeksu WIG20 o 10 pkt

(pkt)

Kurs opcji po zmianie

(pkt)

Opcja kupna

+ 0,52

60,00 pkt

10 pkt x 0,52 = 5,2 pkt

60 pkt + 5,20 pkt = 65,2 pkt

Opcja sprzedaży

- 0,48

55,00 pkt

10 pkt x (– 0,48) = -4,8 pkt

55,00 pkt – 4,80 pkt = 50,2 pkt


Theta

Współczynnik theta jest miarą spadku kursu opcji (wartości czasowej) na skutek upływu czasu pozostałego do dnia wygaśnięcia. Określa, o ile spadnie kurs opcji w wyniku upływu czasu pozostałego do dnia wygaśnięcia o jeden dzień.

Przykład

Kalkulacja zmiany kursu opcji w efekcie upływu czasu do terminu wygaśnięcia z wykorzystaniem współczynnika theta na przykładzie opcji kupna na akcje TP.

Dane:

  • kurs opcji wynosi 1,80 zł
  • współczynnik theta dla opcji wynosi 0,0218

Wyznaczamy, o ile spadnie kurs opcji po upływie 5 dni.0,0218 x 5 = 0,11

W efekcie upływu czasu o 5 dni kurs opcji spadnie o 0,11 zł.

Kurs opcji będzie wynosił 1,69 zł.

Kappa

Współczynnik Kappa/ Vega jest miarą zmiany kursu opcji na skutek zmiany zmienności instrumentu bazowego. Określa, o ile zmieni się kurs opcji w wyniku zmiany zmienności instrumentu bazowego o jeden punkt procentowy.

Przykład

Kalkulacja zmiany kursu opcji w efekcie zmiany zmienności instrumentu bazowego z wykorzystaniem współczynnika Kappa na przykładzie opcji na TP

Dane:

  • kurs opcji wynosi 1,98 zł
  •  współczynnik Kappa/ Vega opcji wynosi 0,20

Wyznaczamy, o ile wzrośnie kurs opcji w wyniku wzrostu zmienności instrumentu bazowego o 2%.0,20 x 2 = 0,40

W efekcie wzrostu zmienności instrumentu bazowego o 2% kurs opcji wzrośnie o 0,40 zł. Kurs opcji będzie wynosił 2,38 zł.

Pełne wzory na wycenę opcji są bardzo skomplikowane. W niniejszym artykule (skierowanym do inwestorów zaczynających przygodę z opcjami) nawet nie będziemy podejmować próby ich przedstawiania. 

Nie oznacza to oczywiście, że inwestor początkujący nie jest w stanie policzyć teoretycznegokursu opcji. Na szczęście pomocne są w tym komputery. Na stronach internetowych GPW pod adresem www.opcje.gpw.pl dostępny jest arkusz kalkulacyjny do wyznaczania teoretycznego kursu opcji oraz szacowania greckich wskaźników. Kalkulacje w arkuszu są prowadzone przy wykorzystaniu modelu wyceny opcji Black’a-Scholes’a.

Tekst powstał na podstawie publikacji Giełdy Papierów Wartościowych.

Zobacz również

Kobieta na parkiecie

Podobno giełda to męska sprawa. Ale najważniejsze w inwestowaniu cechy...

Graj przeciw rynkowi

Skrajny pesymizm na giełdzie to najlepszy czas na zakupy akcji...

Nie walcz z trendem

Trend na giełdzie trwa tak długo, aż wystąpią bardzo wyraźne...

Rynek można pokonać

Nie kupuj akcji, kupuj spółki - radził Peter Lynch, jeden...

Rynek pod lupą

Inwestor bez dokładnej strategii działań jest jak generał bez planu...

Covered Call

Strategia Covered Call to jedna z popularniejszych i najprostszych strategii...

Inwestuj jak Graham

Nie kupuj na giełdzie optymizmu ani pesymizmu. Patrz na liczby...

Biurowce znów na topie

Spółki deweloperskie najgorsze czasy mają już za sobą. Teraz muszą...

Moc i potencjał w bankach

Na atrakcyjność sektora bankowego wpływa co najmniej kilkanaście czynników. Specyficzne...

Połakomić się na spożywcze akcje

O ile jeszcze cztery lata temu ponad połowę zysków firm...

Testy

Sprawdź
swoją
wiedzę

Zdobywaj
nagrody

Hasło dnia

PRYWATYZACJA POŚREDNIA

Prywatyzacja pośrednia, polega na zbywaniu należących do akcji/udziałów w spółkach w jednym z następujących trybów: oferta ogłoszona publicznie, przetarg publiczny, negocjacje podjęte na podstawie publicznego zaproszenia, przyjęcie oferty złożonej przez podmiot ogłaszający wezwanie, aukcja ogłoszona publicznie, akcji na rynku regulowanym. Zanim zainicjowany zostanie proces prywatyzacji pośredniej, musi zostać przeprowadzona komercjalizacja przedsiębiorstwa państwowego, polegająca na jego przekształceniu w jednoosobową spółkę Skarbu Państwa. Przed rozpoczęciem prywatyzacji pośredniej, Minister Skarbu Państwa. Wyboru trybu dokonuje Minister Skarbu Państwa, biorąc pod uwagę w szczególności stopień skomplikowania planowanej transakcji, a także wielkość i kondycję ekonomiczno-finansową spółki. Dopuszczalne jest zbywanie Skarb Państwa posiada nie więcej niż 25% kapitału zakładowego.

Słownik